آقای خاتمی دیروز به سفر سهروزهی خود به اسپانیا پایان داد. اسپانیا و ترکیه سال گذشته طرحی بهعنوان «ائتلاف تمدنها» به سازمان ملل ارائه کرده بودند و دبیرکل سازمان ملل ۱۸ نفر از شخصیتهای معروف جهان را برای پیگیری این طرح برگزید که آقای خاتمی یکی از آنان بود و ایشان صرفاً بهعنوان یک شخصیت فرهنگی جهانی به این سفر رفته بود. اولین جلسهی گروه در شهر پالمامایورکای اسپانیا برگزار میشد. وقتی این طرح ارائه شد، گمان میرفت که در تقابل با طرح «گفتوگوی تمدنها» ارائه شده است.
دوست خوبم آقای صادق خرازی تنها همراه آقای خاتمی در این سفر بود. او میگفت روز یکشنبه در جلسهی افتتاحیه، نمایندگان ترکیه و اسپانیا بهعنوان طراحان ائتلاف تمدنها وقتی صحبت کرده بودند، اسمی از گفتوگوی تمدنها و آقای خاتمی نیاوردند. بعد از آنها آقای خاتمی در افتتاحیه سخنرانی کرده بود و گفته بود که در دنیای فعلی گفتوگوی تمدنها کار دشواری است و دشوارتر از آن ائتلاف تمدنهاست؛ و برداشت انتزاعی از جهان اسلام و دنیای غرب اشتباه است. اول باید در یک دیالوگ سازنده، آنها همدیگر را آنچنانکه هستند بشناسند تا بتوانند ائتلاف کنند. این حرف که مبنای دیدگاه گفتوگوی تمدنها نیز هست، بعد از سخنرانی آقای خاتمی محور بحثهای همه شده بود و سایر سخنرانان بخشی از صحبتهای خود را به نظریهی گفتوگوی ادیان و طرح آقای خاتمی اختصاص دادند.
مایور، رئیس سابق یونسکو، و اقبال رضا، نمایندهی ویژهی دبیرکل، هم در سخنان خود گفته بودند که فکر گفتوگوی تمدنهای آقای خاتمی را باید بهعنوان مقدمهی ائتلاف تمدنها پذیرفت. به همین دلیل در قطعنامهی پایانی اجلاس ضمن اشاره به موضوع گفتوگوی تمدنها و آوردن اسم آقای خاتمی بهعنوان طراح این ایده آمده است که ائتلاف تمدنها در رقابت با گفتوگوی تمدنها نیست و همهی مصوبات سازمان ملل و یونسکو در مورد ایدهی گفتوگوی تمدنها باید عملی شود.
روز دوشنبه تماموقت و سهشنبه تا ظهر که جلسه ادامه داشت، خاتمی بهعنوان چهرهی فرهنگی مقبول جهانی در جلسات مشارکت فعال داشت. قرار بر این است که این هیأت تا سال آینده ۴ جلسه داشته باشد و نیمهی دوم سال ۲۰۰۶ گزارش خود را به دبیرکل ارائه نمایند. صادق خرازی میگفت ستارهی اجلاس که مورد توجه ویژهی همهی اعضا و رسانهها قرار داشت آقای خاتمی بود و بهعنوان صاحب نظریهی مدارا و گفتوگو مورد احترام ویژه قرار داشت. در سالن فرودگاه تهران و در داخل هواپیما، آقای خاتمی که با دو نفر همراه سفر کرده بود، مورد لطف و ابراز علاقهی فراوان مردم قرار گرفته بود.
امروز آقای خاتمی برای مشارکت در کنفرانس معروف «کلمه سواء» و سخنرانی در مرکز علمی انطلیاس، در یک سفر چهارروزه عازم لبنان شده است.